en ar
ar en

تاریخچه منطقه

در سال 1326 نقشه جدید شهر تهران توسط سرهنگ غفاری تهیه می شود . مطابق با این نقشه ، تهران به چهارده بخش و چهارده برزن تقسیم می شود و طبق مصوبات هیئت وزیران مورخ 8/3/1327 حدود تهران در همین سال تعیین و توسعه آن تا سال 1360 طرح ریزی می شود . در این طرح تمامی منطقه غرب تهران شامل دو بخش 10 و 11 تعیین که بخش 10 دقیقاً منطقه اکبرآباد و بریانک بوده است .
در این دوره ، بافت جنوب منطقه همچنان با کوچه باغهای خود و قلاع بریانک و جی پابرجا و چهره روستایی خود را حفظ کرده بود . در تغییرات مناطق در سال 1349 نیز که تهران ابتدا به هفت منطقه و سپس به دوازده منطقه تقسیم شد منطقه 10 کنونی بخشی از منطقه یک شهر تهران بود و محدوده منطقه یک تهران عبارت بود از : شمال به بلوار کشاورز ، بیمارستان امام خمینی ( ره )  ستارخان و بزرگراه های آل احمد و شیخ فضل الله از شرق به خیابان کارگر و بزرگراه چمران از جنوب به خیابان مرتضوی از غرب به پادگان جی و هاشمی( بزرگراه محمد علی جناح )
منطقه 10 شهرداری تهران با ساختار فعلی در پانزدهم تیر ماه 1364 تاسیس شد وجود 3 پادگان بزرگ در همجواری منطقه شامل پادگان حر در شرق ، پادگان جی در غرب و پادگان قلعه مرغی در جنوب .
کل بافت فرسوده منطقه 450 هکتار است که 250 هکتار آن بافت فرسوده شدید می باشد . تراکم ناخالص جمعیتی 395 نفر در هر هکتار است .
دیدنی های منطقه :
این منطقه از 27 بوستان با وسعتی بیش از 20 هکتار برخوردار است . سرانه فضای سبز 3/2 متر مربع می باشد یعنی برای 9800 نفر یک پارک و به عبارتی در هر 25 هکتار یک بوستان وجود دارد و مساحت کل فضای سبز منطقه 000/640 متر مربع است . شاخص ترین پارک منطقه پارک هزار شهید واقع در خیابان شهید برادران عرب و بوستان تهرانی واقع در خیابان قزوین بعد از دو راهی قپان است.
موزه حیات وحش هفت چنار واقع در میدان بریانک خیابان شهید دعوتی از مهم ترین اماکن تاریخی منطقه می باشد . محله هفت چنار به دلیل وجود هفت چنار در این محله به این نام مشهور است و یکی از دروازه های ورودی به تهران محسوب می شده است. این محله دارای چنار کهنسال و هفت تنه بوده که قطر آن به 7 متر می رسید و اعتقاد مردم محل بر این است که این درخت در کنار چشمه ای قرار داشته که به دنبال تبدیل اراضی به محل سکونت ، خشک شده و قبلاً درخت از آن چشمه سیراب می شده است . سپس به دنبال خشکیدن چشمه ، سقاخانه ای کنار درخت ایجاد شد تا هم رهگذران از آب آن سقاخانه بنوشند و هم هفت چنار سیراب شود . پارک هفت چنار با فضای زیبا و سرسبز و موزه حیات وحش جذابیت خاصی به محل داده است . قهوه خانه سنتی که ساختمانی قدیمی دارد و موزه حیوانات خشک ، پذیرای انبوهی از مردم در روزهای تعطیل است . پارک هفت چنار با وسعت 17660 متر مربع دارای گونه های گیاهی چنار ، توت ، ماگنولیا و پالم است . در حاشیه هفت چنار کشاورزی انجام می گرفته این محله دارای باغات فراوان بوده و دارای مالکینی از جمله مرتضی خان اعتماد ، آقای تهرانی ، آقای فردانش و آقای کمپانی بوده است . قبل از انقلاب موزه حیات وحش هفت چنار کارخانه جوراب بافی بوده ، همچنین مسجد اعتماد سابق که در حال حاضر مسجد المهدی می باشد  قدیمی ترین مسجد این محله محسوب می شود. کشاورزی در این محدوده و همچنین وجود کارخانه جوراب بافی از جمله جاذبه های این محله به حساب می آمده است . ساختمان موزه ، بنایی تاریخی از اوایل دهه قرن بیستم است که به عنوان کارخانه برق شروع به کار کرد و بعد از چند سال به کارخانه جوراب بافی تبدیل شد . ساختمان بنایی قاجاری است که در نهایت استادی و ظرافت طراحی و ساخته شده و دودکش بسیار عظیمی دارد . این بنا 2700 متر مربع مساحت دارد و در زمینی به مساحت 7600 متر مربع واقع شده است . موزه حیات وحش اکنون در بر دارنده گونه های مختلف حیوانات تاکسیدرمی شده و زنده است .
محله هفت چنار ، باغ هفت چنار و موزه حیات وحش ، پارک رضوان ، پارک 22 بهمن ، کتابخانه ناظمی ، خانه فرهنگ اعتماد و ورزشگاه جیحون از اماکن شاخص محله می باشد .
بارگاه مقدس امامزاده معصوم ( ع ) واقع در خیابان قزوین نبش خیابان شهید برادران عرب از مهم ترین اماکن مذهبی منطقه به شمار می آید . بقعه متبرکه امامزاده معصوم ( ع ) در خیابان قزوین بین میدان قزوین و سه راه آذری مقابل پل امامزاده معصوم ( ع ) واقع شده است . در کتیبه ای که به تاریخ 1240 هجری قمری نگاشته شده آن حضرت از نوادگان امام محمد باقر ( ع ) معرفی گردیده است . این بقعه در فضای وسیع و مشجری قرار دارد و بنای فعلی آن مشتمل بر حرم چهارضلعی مستطیل شکل است که ایوان کوچکی در طرف جنوب و اتاقهای وسیعی در طرفین آن ساخته شده و گنبدی به سبک گنبدهای عصر صفوی بر فراز بقعه استوار شده است . در محوطه این بقعه ، مقبره برخی از رجال و افسران عهد مظفرالدین شاه و محمد علی شاه قاجار وجود دارد . در اطراف امامزاده معصوم ( ع ) ( نزدیک بریانک ) باغات زیادی وجود داشت که نام مالک آن ( آقای کمپانی ) به باغات کمپانی معروف بود اما در توسعه های بعدی عمدتاً به مناطق مسکونی تبدیل شد . همچنین محل تقاطع پل امامزاده معصوم ( ع ) و جاده قزوین که محل اخذ عوارض بود و تا دروازه قزوین حدود یک کیلومتر فاصله داشت هنوز هم به نام عوارضی معروف است . بارگاه مقدس امامزاده معصوم ( ع ) یکی از مهمترین عوامل شکل بخشی این منطقه محسوب می شود . قدیمی ترین سکونت گاه این منطقه شامل دو آبادی جی و بریانک است که از گذشته های دور به نام قلعه بریانک و قلعه جی به صورت آبادی های اقماری وجود داشته اند . عنصر قدیمی دیگر منطقه نهر فیروزآباد است که از شمال غرب تهران به طرف شهر ری جریان داشته و در امتداد مسیر خود پس از عبور از این منطقه نهایتاً به آبادی فیروزآباد در جنوب شرقی شهر ری منتهی می شود و به همین دلیل نام این نهر را فیروزآباد گذاشته اند .
این منطقه دارای 64 مسجد می باشد که شاخص ترین مسجد لولاگر است و واقع در خیابان آذربایجان نبش خیابان نواب می باشد . منطقه دارای 2 سینمای فعال است . سینما جی واقع در خیابان شهید سبحانی نبش خیابان برادران فلاح و سینما کارون واقع در خیابان رودکی از قدیمی ترین سینماهای سطح منطقه می باشد . منطقه 10 دارای یک دانشگاه به نام سوره یا موسسه آموزش عالی سوره می باشد که در بهمن ماه 1372 توسط موزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی تاسیس شد . تعداد مدارس سطح منطقه 126 باب است .
از مراکز ورزشی مهم در منطقه می توان به مجموعه ورزشی شهدای آزادی واقع در خیابان میمنت ، مجموعه ورزشی شهدای جیحون واقع در انتهای خیابان جیحون ، مجموعه ورزشی دوقلوی جانبازان واقع در خیابان قزوین جنب پمپ گاز ، سالن ورزشی الزهرا ( س ) ویژه بانوان واقع در میدان بریانک انتهای خیابان شهید محبی ، مجموعه ورزشی برادران محبی واقع در خیابان نواب بعد از پل کمیل ، مجموعه ورزشی حیدریان واقع در خیابان کمیل بین خیابان جیحون و کارون ، مجموعه ورزشی خوش واقع در خیابان آذربایجان خیابان امین الهی و مجموعه ورزشی باغ گلستان خیابان کمیل نرسیده به خیابان رودکی می باشد . همچنین مجموعه فرهنگی هنری شهید غنی پور ، فرهنگسرای قرآن و عطار نیز از مجموعه های شاخص منطقه می باشند .
گفتنی است تونل توحید از دیگر دیدنی های شهری منطقه و یکی از بزرگترین تونل های شهری ایران است که از دو تونل کنار هم به طول 2136 متر تشکیل شده که هرکدام از تونل ها شامل 3 باند رفت و برگشت بوده و به عنوان نخستین تونل شمال به جنوب تهران ، بزرگراه چمران را به بزرگراه نواب صفوی پیوند می دهد . ساخت این تونل در رکوردی بی سابقه طی 30 ماه به پایان رسید . همچنین بزرگراه یادگار امام ( ره ) به طول 17 کیلومتر نیز از دیدنی های شهری منطقه است و این پروژه به عنوان یکی از مهمترین شریان های اصلی بزرگراهی شمالی و جنوبی پایتخت تلقی می شود .